Η νηπιακή ηλικία αφορά τα παιδιά από 1 έως 3 ετών. Η ηλικία αυτή είναι αρκετά σημαντική για την ανάπτυξη του παιδιού και η διατροφή παίζει κύριο ρόλο σε αυτήν τη διαδικασία. Κατά τη νηπιακή ηλικία γίνεται η εισαγωγή στερεών τροφών, μια διαδικασία η οποία πρέπει να γίνεται ομαλά, ενώ επίσης λαμβάνει χώρα η εισαγωγή νέων τροφίμων και η διατροφή του παιδιού αποκτά ποικιλία.

Πολλές φορές η διατροφή του νηπίου προβληματίζει αρκετά τους γονείς, και όχι άδικα, μιας και η συμπεριφορά του νηπίου απέναντι σε νέα τρόφιμα μπορεί να είναι απρόβλεπτη. Για το λόγο αυτό, στόχος του παρόντος άρθρου-οδηγού είναι να ενημερώσει κάθε γονέα δίνοντας πρακτικές συμβολές σχετικά με την θρέψη του παιδιού για τα κύρια τρόφιμα και συστατικά αυτής της ηλικίας.

Γάλα και γαλακτοκομικά προϊόντα

Το γάλα αποτελεί βασική τροφή για τους πρώτους μήνες αυτές της ηλικιακής περιόδου, καθώς παρέχει στο νήπιο πρωτεΐνες που συμβάλλουν στην ενδυνάμωση του μυικού ιστού και την γενική ανάπτυξη του σώματος. Το γάλα επίσης περιέχει ασβέστιο και βιταμίνη D που συμμετέχoυν στην δόμηση των οστών και των δοντιών, και βιταμίνη Α που εξασφαλίζει την υγιή λειτουργία των ματιών.

Το αγελαδινό γάλα δεν πρέπει να εισάγεται στο διαιτολόγιο των παιδιών κάτω των 12 μηνών. Όταν γίνουν 1 έτους, το αγελαδινό γάλα μπορεί να εισαχθεί σταδιακά στη διατροφή του παιδιού και συστήνεται να παραμείνει σε αυτήν για τουλάχιστον 1 χρόνο. Τα παιδιά αυτής της ηλικίας δεν ωφελούνται από την κατανάλωση άπαχου ή μειωμένου σε λιπαρά γάλακτος. Αντιθέτως, το γάλα περιέχει λιπαρά τα οποία είναι σημαντικά για την ανάπτυξη του εγκεφάλου και βοηθούν στην ανάπτυξη του. Επειδή μερικά παιδιά τείνουν να πίνουν αρκετά γάλα, προσπαθήστε να καταναλώνει περίπου 2 φλιτζάνια του τσαγιού (250ml) γάλα την ημέρα. Αφού το γάλα εδραιωθεί στο ημερήσιο διαιτολόγιο του νηπίου, στην συνέχεια δοκιμάστε την εισαγωγή άλλων γαλακτοκομικών προϊόντων όπως το γιαούρτι και τα τυριά.

Φρούτα και χυμοί

Σε αυτήν την ηλικία τα παιδιά συνήθως «λατρεύουν» τους χυμούς, ωστόσο οι γονείς πρέπει να περιορίσουν την πρόσληψη τους στο 1 ποτήρι την ημέρα. Προσπαθήστε να δίνεται στο νήπιο ολόκληρα φρούτα αντί για χυμούς φρούτων, και αποφύγετε τους έτοιμους χυμούς του εμπορίου, φρουτοποτά, αναψυκτικά και άλλα σακχαρούχα ποτά.

Λίπη και έλαια

Όπως αναφέραμε και πριν, τα λίπη συμβάλλουν θετικά στην γενικότερη ανάπτυξη του παιδιού αλλά και του εγκεφάλου του. Ωστόσο η πρόσληψη λιπών πρέπει να γίνεται από υγιεινές πηγές όπως το γάλα, το κρέας, το ελαιόλαδο και τα αυγά. Σε πιο μεγάλες ηλικίες και αφού είμαστε προσεκτικοί για τυχόν τροφικές αλλεργίες μπορεί να δοθεί στο νήπιο φυστικοβούτυρο ή ταχίνι. Πηγές λιπαρών τροφίμων όπως τα πατατάκια, τα μπισκότα, οι σφολιάτες και άλλα junk foods πρέπει να αποφεύγονται.

Διατροφικές συνήθειες και συμβουλευτική αγωγή

Σε αυτήν την ηλικία τα παιδιά μερικές φορές μπορεί να μας δυσκολέψουν αρκετά στο θέμα της διατροφής τους. Πολλές φορές αντιδρούν αρνητικά στο να καταναλώσουν το γεύμα τους ή κάποιο τρόφιμο. Όταν λοιπόν τα παιδιά επιμένουν στο να μην καταναλώνουν κάποια συγκεκριμένη τροφή (συναντάται συχνά στα λαχανικά), προσπαθήστε να του δώσετε αρκετές αντίστοιχες εναλλακτικές επιλογές ώστε να επιλέξει. Συνήθως αυτές οι συμπεριφορές είναι παροδικές και δεν πρέπει να ανησυχούν τους γονείς παρά μόνο αν διατηρούνται για μεγάλα χρονικά διαστήματα.

Ο παιδίατρος συνήθως μετράει την ανάπτυξη του παιδιού και την αξιολογεί βάσει ειδικών καμπυλών ανάπτυξης, οπότε κρατάει ενήμερο το γονέα για την πορεία της ανάπτυξης του νηπίου.

Τα παιδιά πρέπει να γευματίζουν μόνα τους, καθώς μέσα από τη διαδικασία αυτή χρησιμοποιούν όλες τους τις αισθήσεις και εξοικειώνονται καλύτερα με τις τροφές. Αυτή η διαδικασία μπορεί να δημιουργήσει «ακαταστασία» στο τραπέζι καθώς τα νήπια τείνουν να πιάνουν και να παίζουν με τη τροφή, αλλά είναι μια πολύ σημαντική διαδικασία για αυτά. Παράλληλα με το παιδί, οι γονείς θα πρέπει να επιμείνουν στα οικογενειακά γεύματα όπου όλη η οικογένεια τρώει μαζί, θα πρέπει να βρίσκονται στο τραπέζι μαζί του.

Ο γονέας αποτελεί ρόλο πρότυπο για το παιδί και οι διατροφικές του συμπεριφορές ενδέχεται να επηρεαστούν σημαντικά από τις επιλογές του γονέα. Αυτό σημαίνει πως και οι ίδιοι οι γονείς πρέπει να αποφεύγουν την κατανάλωση ανθυγιεινών τροφίμων ή να καταναλώνουν τα γεύματα μπροστά στην τηλεόραση.

 

Στέλιος Ι. Κολυβίρας – Τζιβανιώτης
Διαιτολόγος Διατροφολόγος MMedSci
Μετεκπαιδευθείς στην Ιατρική Σχολή Παν/μίου Αθηνών

tel: 2108980947, mob: 6945755221