Υπέρταση είναι η αύξηση της αρτηριακής πίεσης και όταν είναι χρόνια μπορεί να προκαλέσει βλάβη στα αιμοφόρα αγγεία και στην καρδιά. Έχει διαπιστωθεί ότι 1 στους 3 θα παρουσιάσει υπέρταση ενώ θεωρείται σιωπηλή απειλή γιατί μπορεί να μην εμφανίσει συμπτώματα. Πρέπει να επισημάνουμε ότι σε βάθος χρόνου είναι πιθανό να έχει σοβαρές συνέπειες στην υγεία αλλά και να θέσει σε κίνδυνο την ζωή του ατόμου. Ωστόσο υιοθετώντας έναν υγιεινό τρόπο ζωής μπορούμε να διατηρήσουμε τον κίνδυνο της υπέρτασης υπό έλεγχο.

Εαν παρατηρήσετε αύξηση στην πίεση σας επισκεφτείτε τον γιατρό σας προκειμένου να γίνει ο απαραίτητος έλεγχος, η διάγνωση και να σας προταθεί η κατάλληλη  θεραπευτική αντιμετώπιση. Παρά το γεγονός ότι η υψηλή αρτηριακή πίεση σπάνια εμφανίζει συμπτώματα, η μη φυσιολογική ροή του αίματος μέσω των αρτηριών μπορεί να προκαλέσει βλάβη  στη καρδιά, στα αιμοφόρα αγγεία και στα νεφρά. Επίσης η χρόνια υπέρταση αυξάνει τον κίνδυνο καρδιαγγειακών ασθενειών και άλλων σοβαρών θεμάτων υγείας.

Η ιδανική αρτηριακή πίεση σε υγιείς ενήλικες είναι κάτω από 120 για την συστολική και κάτω από 80 για τη διαστολική. Οποιαδήποτε τιμή αρτηριακής πίεσης άνω του 140 για τη συστολική και άνω του 90 για τη διαστολική θεωρείται υπέρταση.Η υψηλή αρτηριακή πίεση τείνει να αυξάνεται καθώς μεγαλώνουμε και επηρεάζει άτομα άνω των 50 ετών. Ωστόσο, υψηλά επίπεδα αρτηριακής πίεσης μπορεί να βρεθούν και σε παιδιά ή νεαρούς ενήλικες, ιδιαίτερα, εάν είναι παχύσαρκοι, καπνίζουν ή δεν αθλούνται συστηματικά αλλά και σε άτομα με σακχαρώδη διαβήτη.

Η δίαιτα DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension) αποτελεί ένα πρότυπο διατροφής που  έχει εγκριθεί από την Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και συνιστάται  σε άτομα που κινδυνεύουν από υψηλή αρτηριακή πίεση. Η δίαιτα DASH είναι πλούσια σε φρούτα και λαχανικά και χαμηλή σε λίπος και νάτριο. Έρευνες έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η συγκεκριμένη δίαιτα συμβάλει  στη μείωση και διαχείριση της αρτηριακής πίεσης. Οι συμμετέχοντες που έλαβαν μέρος  στις έρευνες ήταν από όλες τις ηλικιακές ομάδες και αποδείχθηκε ότι η μεγαλύτερη βελτίωση έγινε σε άτομα μέσης ηλικίας όπου οι καρδιαγγειακές ασθένειες έχουν μεγαλύτερο επιπολασμό στο συγκεκριμένο πληθυσμό.

Η υπέρμετρη κατανάλωση άλατος προκαλεί παθολογικά αυξημένη αρτηριακή πίεση σε αρκετούς ανθρώπους ή επιδεινώνει την προϋπάρχουσα υπέρταση. Οι περισσότεροι από εμάς καταναλώνουμε μεγάλες ποσότητες νατρίου καθημερινά χωρίς να το καταλαβαίνουμε καθώς  όλες οι έτοιμες τροφές περιέχουν πολύ αλάτι για να είναι πιο νόστιμες. Συμφωνα με του Εθνικούς Διατροφικούς Οδηγούς η συνιστώμενη ημερήσια δόση άλατος θεωρείται η πρόσληψη 5 γραμμαρίων, όσο περίπου ένα κοφτό κουταλάκι του γλυκού.

Για την αντιμετώπιση της υπέρτασης σε περίπτωση υπέρβαρων ή παχύσαρκων ατόμων επιβάλλεται ο περιορισμός του σωματικού βάρους καθώς έχει αποδειχθεί οτι άτομα που χάνουν βάρος έχουν τάσεις μείωσης της αρτηριακής πίεσης. Τέλος η σωματική άσκηση φαίνεται να αποφέρει ευεργετικά αποτελέματα γι’αυτό είναι σημαντικό να αποτελέσει μέρος της καθημερινότητας.

Στέλιος Ι. Κολυβίρας – Τζιβανιώτης
Διαιτολόγος Διατροφολόγος MMedSci
Μετεκπαιδευθείς στην Ιατρική Σχολή Παν/μίου Αθηνών